Współczesny świat oferuje młodym ludziom wiele możliwości rozwoju, łatwy dostęp do informacji i wiedzy. Postęp techniczny i cywilizacyjny ułatwia życie, ale jednocześnie wymaga od ludzi przystosowania i radzenia sobie z tym, co nowe, czasem trudne i niezrozumiałe. Należy pamiętać, że ludzie młodzi są szczególnie narażeni na trudności w odnalezieniu się w tej wielości wyborów, możliwości, sytuacji, wymagań stawianych przez świat techniczny, materialny i społeczeństwo.
Świat oferuje młodym nie tylko to, co dobre i korzystne dla rozwoju, ale też zastawia mnóstwo pułapek, które często kuszą, przyciągają i prowadzą na manowce. Młodzi nie do końca są świadomi konsekwencji i szkód jakie mogą przynieść ich wybory. Dlatego musimy być czujni i pomóc im w dokonywaniu mądrych, świadomych i bezpiecznych decyzji.

Spośród najpowszechniejszych zagrożeń cywilizacyjnych, z jakimi młody człowiek może się zetknąć są:
. uzależnienie od Internetu i mediów (komputer, telefon, TV),
. zawieranie znajomości online, uwodzenie w Internecie, seksting,
. cyberprzemoc, hejt, mowa nienawiści.

Przyczyny, dla których dzieci ulegają uzależnieniu od Internetu są liczne:
. problemy emocjonalne, depresja, samotność
. poczucie niezrozumienia, braku akceptacji
. niskie poczucie własnej wartości
. ucieczka od problemów i stresu, próba rozwiązania problemów
. ciekawość i wpływ grupy rówieśniczej
. nieumiejętność odmawiania
. trudne relacje i konflikty z rodzicami
. brak poczucia więzi i przynależności do rodziny
. niepowodzenia szkolne
. słabe relacje z rówieśnikami, odrzucenie
. potrzeba bycia zauważonym, wysłuchanym i docenionym

Dzieci zaczynają korzystać z Internetu już od najmłodszych lat i wiąże się z tym wiele korzyści (dostęp do wiedzy, informacji, rozrywki, możliwość realizowania kontaktów społecznych czy komunikacja), jednak korzystanie z sieci poza kontrolą rodziców i bez odpowiedniej wiedzy może być niebezpieczne. Wobec powszechnej dostępności Internetu edukacja w zakresie bezpieczeństwa dzieci online i kontrola leży po stronie rodziców. 

Do symptomów nadużywania Internetu zaliczyć można:
. problemy z koncentracją
. senność, rozdrażnienie
. gorsze wyniki w nauce
. trudności w określeniu ilości czasu spędzonego przed komputerem
. rezygnacja z innych aktywności na rzecz Internetu
. złość lub agresja, jako reakcja na ograniczenie dostępu do Internetu

Zawieranie znajomości online, uwodzenie w Internecie, seksting
Problem uwodzenia w sieci jest nagłaśniany już od kilkunastu lat między innymi w kampanii "Nigdy nie wiadomo, kto jest po drugiej stronie" z 2004 roku. Wobec coraz większej dostępności Internetu, dzieci są coraz bardziej narażone na manipulacje w sieci w celu wykorzystania seksualnego.
Uwodzenie online to proces, w którym osoba dorosła za pośrednictwem Internetu lub telefonu buduje relację z dzieckiem w celu wykorzystania seksualnego, w tym pozyskiwania materiałów o charakterze seksualnym.
Seksting, czyli wysyłanie swoich nagich zdjęć lub filmików przez Internet lub na telefony komórkowe, staje się coraz powszechniejszym zjawiskiem wśród młodzieży.                                                                                           


WSPÓŁCZESNE ZAGROŻENIA DZIECI I MŁODZIEŻY - INTERNET
wysoki kontrast
Ważne, aby uświadomić dziecku, jakie środki ostrożności należy zachować, by zminimalizować ryzyko:
przestrzegać przed łatwowiernością, uczyć zasady ograniczonego zaufania wobec znajomości online,
na miejsce spotkania wybierać miejsca pełne ludzi, np. centrum handlowe,
o spotkaniu poinformować rodziców (czas i miejsce spotkania, imię i nazwisko osoby, z którą nastolatek ma zamiar się spotkać),
wybrać się na spotkanie z zaufaną osobą, np. przyjaciółką, dobrym kumplem,
w ramach ochrony dzieci przed uwiedzeniem należy rozmawiać z nimi o zjawisku uwodzenia,
uczulić dziecko, jak duże ryzyko związane jest z przesyłaniem swoich intymnych zdjęć lub filmów,
wytłumaczyć, że raz przesłane w sieci zdjęcie, ktoś może wykorzystać przeciwko niemu i opublikować dla szerszej grupy odbiorców
działania takie mogą wywołać wiele nieprzyjemnych dla dziecka konsekwencji, np. hejt lub cyberprzemoc,
wzmacniać asertywność dziecka, a także jego samoocenę i szacunek do siebie,
zadbać, by relacja z dzieckiem stwarzała klimat otwartości, zrozumienia, zaufania
dziecko powinno wiedzieć, że może zwrócić się do rodzica z każdym problemem, nie obawiając się krytyki i oceniania.
Cyberprzemoc, hejt, mowa nienawiści
Do cyberprzemocy zaliczamy wulgarne lub obraźliwe wyzwiska umieszczane w komentarzach i postach w serwisach społecznościowych, kompromitujące materiały (zdjęcia, filmy, memy) na Facebooku, Snapchacie czy Instagramie, podszywanie się pod kogoś w sieci, umieszczanie postów czy komentarzy w czyimś imieniu, wykluczenie w sieci, np. wykluczenie z grupy klasowej na Facebooku lub z konwersacji grupowej w aplikacji Messenger.
Hejt to obrażanie, znieważanie, wyzywanie innych osób w sieci. Hejt może być wyrażany poprzez tekst, grafikę lub filmy.
Mowa nienawiści z kolei jest specyficzną formą hejtu. Jest to obrażanie innych osób ze względu na ich przynależność do pewnej grupy lub mniejszości, np. z powodu innego koloru skóry, religii, poglądów, narodowości, orientacji seksualnej czy sprawności fizycznej.
Jeśli dziecko doświadcza cyberprzemocy lub hejtu rodzic powinien:
zebrać dowody (wykonać printscreeny materiałów krzywdzących dziecko, zachować SMS-y, itp.),
zablokować opcję dodawania komentarzy, np. pod filmem w serwisie YouTube,
skontaktować się z administratorami, właścicielami strony w celu usunięcia krzywdzących treści,
jeśli to możliwe, skontaktować się ze sprawcą cyberprzemocy i zażądać usunięcia krzywdzących materiałów,
skontaktować się z odpowiednimi instytucjami czy osobami (rodzice sprawcy, szkoła, policja),
w razie potrzeby skorzystać z konsultacji psychologa, pedagoga.
Czego potrzebuje młodzież by uniknąć współczesnych zagrożeń?

Silna więź z rodzicami to ważny czynnik chronią?cy młode osoby przed angażowaniem się w ryzykowne sytuacje. Bycie uważnym rodzicem, to budowanie relacji z dzieckiem, rozmowy i aktywne słuchanie dziecka, ciekawość jego uczuć, marzeń, pomysłów, obserwowanie i próba zrozumienia jego zachowania, reagowanie w sytuacji zagrożenia.

Młodzież potrzebuje
. jasno określonych norm i zasad oraz konsekwencji w ich przestrzeganiu
. sprawiedliwego traktowania
. poczucia więzi i przynależności do rodziny
. poczucia własnej wartości i bezpieczeństwa
. zrozumienia i akceptacji ze strony dorosłych

Jak to zrobić?
. znajdź spokojny moment do rozmowy
. wysłuchaj do końca, co ma do powiedzenia dziecko, nawet jeśli nie zgadzasz się z jego zdaniem
. unikaj atakowania, krytykowania, prawienia kazań
. staraj się mówić spokojnie, ale zdecydowanie
. powiedz jasno czego nie akceptujesz w zachowaniu dziecka i czego od niego oczekujesz
. staraj się koncentrować na aktualnym problemie
. bądź gotów do kompromisów
. koncentruj się na rozwiązaniu problemu, a nie na tym, kto wygra.

Anna Płaczkiewicz - psycholog